27/4/26

De Belgische regels inzake bosgroepering: het weinig bekende fiscale instrument om in bos te investeren

Bent u eigenaar van beboste percelen of wilt u investeren in bos terwijl u tegelijk uw nalatenschap voorbereidt? Sinds 1999 bestaat er een juridische structuur die hiervoor op maat is gemaakt: de bosgroeperingsvennootschap.

Toch blijft dit instrument grotendeels onbekend. Een overzicht van de fiscale en patrimoniale voordelen.

Waarom werd de bosgroepering opgericht?

Het private bosbezit in België is een van de meest versnipperde in Europa. Generaties van erfenissen hebben grote bosgebieden opgesplitst in kleine percelen die individueel moeilijk te beheren zijn.

Om dit te verhelpen, heeft de wetgever de wet van 6 mei 1999 aangenomen (Wet ter bevordering van de oprichting van burgerlijke bosgroeperingsvennootschappen), vandaag opgenomen in het Wetboek van Vennootschappen en Verenigingen (art. 8:1 WVV).  

De bosgroepering is een vennootschap met rechtspersoonlijkheid waarvan het exclusieve doel bosproductie is op de gronden die zij bezit. Ze moet erkend worden door de Minister van Financiën om te kunnen genieten van het gunstige fiscale regime. Er bestaan er inmiddels meer dan zestig in België, een nog bescheiden maar groeiend aantal.

De kern van het systeem: fiscale transparantie

Het belangrijkste voordeel van een erkende bosgroepering is dat zij niet onderworpen is aan de vennootschapsbelasting (25%). De inkomsten worden rechtstreeks belast bij elke vennoot, in verhouding tot zijn aandeel, alsof hij de percelen persoonlijk bezit.  Dit noemt men fiscale transparantie. 

Aangezien bosinkomsten van particulieren worden belast op basis van het kadastraal inkomen (een forfaitaire waarde die veel lager ligt dan de werkelijke inkomsten), kan de fiscale besparing aanzienlijk zijn.

Dit regime is echter aan voorwaarden gebonden: vier cumulatieve vereisten moeten permanent worden nageleefd:

  • De aandelen mogen enkel worden gehouden door natuurlijke personen (geen vennootschappen).
  • De ingebrachte goederen mogen voordien niet voor beroepsactiviteiten zijn gebruikt.
  • De groepering moet haar vermogen beheren als een “goede huisvader”, zonder speculatie of actieve commerciële activiteiten.
  • Er mogen geen abnormale of kosteloze voordelen worden toegekend of ontvangen (verkoop tegen dumpingprijs, renteloze lening, enz.).

Bij niet-naleving van een van deze voorwaarden valt de groepering onder de vennootschapsbelasting, soms al vanaf de volgende boekhoudperiode.

Overdracht van aandelen en schenking: opmerkelijke fiscale voordelen

De verkoop van aandelen is fiscaal zeer aantrekkelijk: ze wordt behandeld als de verkoop van een roerend goed, zonder de registratierechten (vaak 12,5%) die gelden bij klassieke vastgoedtransacties. De gerealiseerde meerwaarde is belastingvrij indien ze kadert binnen het normaal beheer van het privévermogen. Enkel bij speculatieve verkoop wordt ze belast tegen, in principe, 33%.

Bij een overdracht om niet zijn de voordelen nog groter. In het Waalse Gewest (vaak de meest betrokken regio voor bossen) geldt voor de schenking van aandelen van een bosgroepering die betrekking hebben op goederen in bosgebied een registratierecht van 0% (art. 131quater W.Reg.), en zijn ook de successierechten vrijgesteld onder dezelfde voorwaarden (art. 55 W.Succ.). Deze bepalingen gelden echter enkel voor schenkers die in Wallonië wonen.

Tot slot geldt dat de oorspronkelijke inbreng van percelen in de groepering onderworpen is aan een registratierecht van 0%, op voorwaarde dat de inbrenger een natuurlijke persoon is en de goederen niet bestemd zijn voor bewoning.

Een interessant instrument voor successieplanning

Door percelen samen te brengen in een vennootschapsstructuur wordt een einde gemaakt aan de versnippering door erfenissen. De aandelen, die gemakkelijk deelbaar en overdraagbaar zijn, lenen zich tot een geleidelijke en georganiseerde overdracht over meerdere generaties. 

Gecombineerd met de verschillende vrijstellingen en het ontbreken van belasting op overdrachten binnen normaal vermogensbeheer, wordt de bosgroepering een echt instrument voor intergenerationele overdracht tegen zeer lage fiscale kosten.

De vennootschapsstructuur maakt het bovendien mogelijk om het beheer van het vermogen te organiseren (stemrechten, beheersbevoegdheden, verdeling van inkomsten) los van de economische eigendom.

Neem contact op met Vanbelle Law Boutique voor meer informatie voor de drie Gewesten in België, aangezien er enkele verschillen bestaan per regio en een goede voorbereiding altijd noodzakelijk is.
Contacteer ons

Omdat u uniek bent, verdient u maatwerk en een persoonlijke aanpak

Laten we samenwerken
Contact